Kapat

Tarihe Yardımcı Bilim Dalları

Anasayfa
Tarih Tarihe Yardımcı Bilim Dalları
tarihe yardımcı bilim dalları, tarihin yardımcı bilim dalları, tarihe yardımcı bilimler

Bu yazımızda tarihe yardımcı bilim dalları konusunu detaylıca işleyeceğiz. Bildiğiniz gibi pek çok bilim dalı tek başına bir sonuca varamayacağı gibi tarih bilimi de yalnız başına araştırmaların sonucunu ortaya koyamaz. Bu noktada tarih biliminin farklı bilim dallarıyla etkileşim halinde olması gerekir. Şimdi alt başlıklar halinde tarihe yardımcı bilim dalları konusunu ele alalım.

Tarihe Yardımcı Bilim Dalları Nelerdir?

Sosyoloji (Toplum Bilimi)

Sosyoloji toplum bilimidir ve toplumsal yasaları ortaya koymaktadır. Tarih de bu toplumsal yasaları göz önünde bulundurarak geçmişteki olayları araştırır. Bu noktada rahatlıkla sosyolojinin de tarihe yardımcı olduğunu söylememiz mümkün.

Arkeoloji (Kazı Bilimi)

Arkeoloji yer altında kalan ve eski insanlar tarafından yapılan objeleri, eserleri ve yapıları yaptığı kazı çalışmaları sonucunda ortaya çıkarmaktadır. Tarih öncesi çağların aydınlatılması başta olmak üzere tarih bilimine pek çok katkısı olmaktadır.

tarihe yardımcı bilim dalları, tarihin yardımcı bilim dalları, tarihe yardımcı bilimler

Tarihe Yardımcı Bilim Dalları

Etnografya (Kültür Bilimi)

Etnografya, geçmişte yaşamış olan insan topluluklarının kültürlerini inceleyen bir bilim dalıdır. Bu sayede tarih araştırmaları esnasında yazılı kaynakların yetersiz kalması durumunda tarih bilimine oldukça büyük katkı sağlar.

Paleografya (Eski Yazı Bilimi)

Eski yazıların okunması ve anlaşılması üzerine yapılan çalışmalar paleografya adı altında olmaktadır. Bu yazıların okunması bizlere tarihi çağlar hakkında bilgiler vermektedir. Aynı zamanda okunulan yazılar belge niteliği taşıdığından dolayı aslında tarihe yardımcı olan en önemli bilim dallarından birisidir.

Nümizmatik (Para Bilimi)

Kazılar sonucunda bulunan paralar nümizmatik biliminin ilgi alanına girer. Eski paralar bizlere üç önemli aşamada bilgi verir. Bunlar devletin ekonomik gücü (paranın madeni yapısından), devlet yöneticisinin kim olduğu ve basım yılıdır. Bu bilgiler tarih bilimi için oldukça önemlidir.

tarihe yardımcı bilim dalları, tarihin yardımcı bilimleri, tarihe yardımcı bilimler

Tarihe Yardımcı Bilim Dalları

Filoloji (Dil Bilimi)

Filoloji, eski dilleri inceleyen bilim dalıdır. Geçmişteki insan topluluklarının kullandığı dilleri araştırmak, insanların kullandığı farklı diller arasındaki bağları araştırmak filolojinin ilgi alanına girer. Bu da tarihi olayların araştırılmasında çok büyük bir öneme sahiptir.

Diplomatik (Belge Bilimi)

Diplomatik, devletlerin kendi aralarında yaptıkları anlaşmaları ve yazışmaları inceler. Belgelerin sahte olup olmadıklarının araştırılması, hangi tarihe ait olduğu bilinmeyen belgelerin tarihlerinin bulunması gibi farklı alanlarda diplomatik biliminden yararlanılır.

Kronoloji (Zaman Bilimi)

Kronoloji, tarihe yardımcı bilim dalları arasında en önemlilerden biridir. Çünkü tarihi olayların zamanının bilinmesi ve buna uygun olarak sıralamaya konulması neden – sonuç ilişkisinin oluşturulması açısından oldukça önemlidir. Aksi takdirde yaşanma zamanı bilinmeyen bir olayın sağlıklı bir şekilde değerlendirilmesi mümkün olmayacaktır.

Edebiyat

Duyguların, düşüncelerin en etkili şekilde söz veya yazı ile anlatılmasıdır. Tarihi olaylar konu alınarak oluşturulan edebi eserler, tarih hakkında bizlere detaylı bilgiler verebilir. Bu da edebiyatın tarihin yardımcı bilim dalları içerisinde yer almasını sağlar.

Hukuk

Eğer bir toplumdaki hukuk sistemi bilinirse toplumun siyasi, sosyal, kültürel ve iktisadi yapısı hakkında detaylı bilgi edinilebilir. Bu durumda hukuk da tarihe yardımcı bilim dalları arasında çok rahatlıkla gösterilebilir.

Antropoloji (Irk Bilimi)

Fiziki olarak insan ırklarını inceleyen bilim dalına antropoloji denir. Toplumların ırk yapısını anlamak, tarih bilimine yardımcı olur ve verilerin daha net değerlendirilmesini sağlar.

Felsefe

Felsefe en kaba tabiriyle düşünce bilimi olarak nitelendirilebilir. Felsefenin bir alt dalı olan tarih felsefesi, tarihi düşünerek daha iyi anlamamıza yardımcı olur. Bu da felsefenin tarih bilimine katkı sağladığını gösterir.

Coğrafya

Coğrafya da tarihe yardımcı bilim dalları arasında yer almaktadır. Tarihi bir olay incelenirken, olayın gerçekleştiği mekânın coğrafi özellikleri göz önünde bulundurulmalıdır. Bu özellikler kendini iklim, arazi yapısı, jeopolitik konum gibi şekillerde gösterebilir. Belirtilen bu verilerin dönemin şartlarına göre incelenmesi de tarihi araştırmalara çok büyük ölçüde yarar sağlamaktadır.

tarihe yardımcı bilim dalları, tarihin yardımcı bilim dalları, tarihe yardımcı bilimler

Epigrafi (Yazıt Bilimi)

Epigrafi, filoloji ve paleografi ile birlikte çalışan bir yazıt bilimidir. Tarihi yazıtları inceler ve bu sayede tarihe yardımcı olur. Yazıtlar birer belge niteliğindedir ve devletlerin edindikleri tecrübeler, siyasi ve sosyal sorunlar yazıtlarda belirtilir. Buna en güzel örnek, Kök Türkler döneminde yazılan Orhun Kitabeleri’dir.

İstatistik

Bir tarihi olay araştırılırken verilerin analizi oldukça önemlidir. Bu noktada verilerin toplanması, grafiksel yaklaşım, sonuçların yorumlanması gibi aşamalarda istatistik biliminden yararlanılır.

Kimya

Eserlerin hangi tarihe ait olduklarını öğrenmek için kimya bilimindeki “Karbon 14 Metodu”ndan yararlanılır. Aynı zamanda bu yöntemle belgelerin sahte olup olmadıkları da net bir biçimde anlaşılabilir. Bu da kimyanın tarihe yardımcı bilim dalları arasında gösterilmesine yeterlidir.

Heraldik (Arma Bilimi)

Heraldik armaları inceleyen bilim dalıdır. Devletlerin armalarında tarihi bilgilerin aydınlatılmasına yardımcı olan ikonlar bulunur.

Sanat Tarihi

Sanat tarihi, sanatsal eserleri inceleyerek ait oldukları toplumun kültürünü anlamamıza yardımcı olur. Bu sanatsal eserler özellikle arkeolojik kazılar sonucunda ortaya çıkarılmaktadır.

Ekoloji

Ekoloji canlıların birbirleriyle olan etkileşimini inceleyen bilim dalıdır. Doğanın korunması için çalışmalar yapmaktadır.

Sigilografi

Sigilografi mühür bilimidir. Mühürlerin üzerindeki işaretlerler topluma dair bilgiler verir. Bu da sigilografinin tarihe yardımcı bilim dalları içerisinde ele alınmasını sağlamıştır.

Genel itibariyle tarihin yardımcı bilim dalları bu şekildedir. Bu konuyla alakalı olarak aklınıza takılan herhangi bir soru olduğunda yorum olarak bizlere bildirebilirsiniz.

ALAKALI KONULAR

Osman Bey Dönemi Konu Anlatımı

Osmanlı Devleti Kuruluş Dönemi Konu Anlatımı

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir